Nie każda inwestycja może być zasilana bezpośrednio z sieci niskiego napięcia. Gdy zapotrzebowanie na moc przekracza możliwości istniejącej infrastruktury niskiego napięcia, konieczne jest wybudowanie własnej stacji transformatorowej średniego napięcia. Kiedy dokładnie jest to wymagane i co wiąże się z taką inwestycją?
Kiedy potrzebna jest stacja transformatorowa?
Własna stacja transformatorowa jest wymagana w następujących sytuacjach:
- moc przyłączeniowa powyżej 40 kW — granica opłacalności zasilania z sieci niskiego napięcia,
- obiekty przemysłowe i produkcyjne — hale, zakłady, linie technologiczne z silnikami dużej mocy,
- centra handlowe i biurowce — ze względu na dużą liczbę odbiorników i wymagania dotyczące ciągłości zasilania,
- farmy fotowoltaiczne powyżej 50 kWp — wymagające przyłącza do sieci SN 15 kV lub 20 kV,
- osiedla mieszkaniowe — deweloper buduje stację jako element infrastruktury.
Rodzaje stacji transformatorowych
Na rynku funkcjonują trzy główne typy:
- Stacje wnętrzowe (murowane) — budynek z cegły lub betonu, transformator wewnątrz, stosowane w miastach i na osiedlach,
- Stacje słupowe (napowietrzne) — transformator na słupie żelbetowym lub kratowym, popularne na terenach wiejskich, moc do 250 kVA,
- Stacje kontenerowe (prefabrykowane) — gotowe moduły betonowe lub metalowe, szybki montaż, moc od 160 kVA do 2500 kVA.
Koszty i finansowanie
Orientacyjne koszty budowy stacji transformatorowej:
- stacja słupowa 100–250 kVA: 80 000–150 000 zł,
- stacja kontenerowa 400–630 kVA: 200 000–400 000 zł,
- stacja wnętrzowa 630–1000 kVA: 350 000–600 000 zł.
Do kosztów dochodzi budowa linii kablowej SN od najbliższego punktu sieci oraz opłata przyłączeniowa do OSD.
Pozwolenia i procedury
Budowa stacji transformatorowej wymaga:
- uzyskania warunków przyłączenia do sieci SN od OSD,
- projektu budowlanego wykonanego przez uprawnionego projektanta z uprawnieniami SEP,
- pozwolenia na budowę lub zgłoszenia (w zależności od typu stacji),
- uzgodnienia z OSD rozdzielnicy SN i zabezpieczeń,
- badań odbiorkowych i protokołów pomiarowych.
Obowiązki eksploatacyjne
Właściciel stacji transformatorowej jest zobowiązany do:
- przeprowadzania przeglądów okresowych co 5 lat (pomiary rezystancji uziemienia, termowizja, badanie oleju transformatorowego),
- zapewnienia dozoru przez osoby z uprawnieniami SEP grupy 1 (eksploatacja) i grupy 1 (dozór),
- prowadzenia książki eksploatacji stacji,
- utrzymania dostępu do stacji dla służb OSD w przypadku awarii sieci.
Prawidłowo zaprojektowana i konserwowana stacja transformatorowa służy bezawaryjnie przez 30–40 lat.